Beton Yollar

Beton Yollar

Genel Bilgi

Günümüzde karayolu üst yapıları, yapımda kullanılan malzemeye ve yüzey çeşidine göre "Rijit Üstyapı", "Esnek Üstyapı " ve "Kompozit Üstyapı" olmak üzere üç ana gruba ayrılmaktadır. Esnek üstyapılarda kaplama tabakasında, bağlayıcı malzeme olarak genelde, petrolün damıtılması sırasında en altta kalan tabaka olan asfalt kullanılmakta iken rijit üstyapılarda bağlayıcı malzeme olarak çimento kullanılmaktadır. Kompozit üst yapılarda ise beton ve asfalt tabakaları birlikte kullanılmaktadır. Hala kullanımda olan Dünyadaki ilk rijit üstyapı kaplaması yani beton yol uygulaması, ABD’nin Ohio adlı eyaletinde bulunan Bellefontaine adlı kasabasında yağmurlu havalarda çamura bulanan, kuru havalarda ise yoğun miktarda toz üreten kasaba sokakları için bir çözüm olarak yapılmıştır. Beton yollar Belçika’da 1920’lerden, Almanya’da ise 1930’lardan itibaren imal edilmeye başlanmıştır. Avustralya’da ise ilk beton kaplamanın 1880 yılında yapıldığı ve bu yolun 50 yıl kadar hizmet verdiği anlaşılmaktadır. Günümüzde beton yollar, artan petrol fiyatları nedeniyle ilk yapım maliyeti artan asfalt yollarla rekabet edebilir duruma gelmiştir. Servis ömrünün asfalt yollara nazaran uzun olması ve bakım masraflarının az olması beton yolları asfalt yollara göre daha ekonomik bir seçenek olarak karşımıza çıkarmaktadır. Beton yolların öz kaynaklarla üretilmesi, asfalt yollara kıyasla daha yüksek trafik yükünü taşıyabilmesi, asfalt yollara göre daha açık renkli olması sayesinde gece görüş mesafesini artırması, gece saatlerinde beton yolu aydınlatmak için gereken ışık miktarının asfalt yola göre az olması sayesinde elektrik tüketiminde tasarruf sağlaması, tekerleklerin asfalt yollarda olduğu kadar yola gömülmemesi sayesinde yakıt tüketimini dolayısıyla CO2 salınımını azaltması beton yolların daha ekonomik, çevreci ve teknik açıdan daha uygun bir seçim olduğunu göstermektedir. Avrupa’da beton yol uygulamaları geçtiğimiz yüzyıl başlarından itibaren, Belçika’da 1920’ lerden, Almanya’da 1930’lardan sonra yaygınlaşmaya başlamıştır. Belçika’da bugün köy yollarının bile %60’ı betondandır. Fransa’da ise eski yolların yenilenmesinde ve yeni yollarda beton kaplamaya geçiş vardır. Avusturya köklü bir beton yol yapımı geleneğine sahiptir. Almanya’da yol ihalelerinde genellikle beton kaplama, asfalt kaplamaya bir alternatif olarak ihale dosyalarında yer almaktadır. Genelde Avrupa ülkelerinde, özellikle ağır trafiğe maruz yollarda zincir veya çivili lastik kullanımı gerektiren bölgelerde beton kaplama tercih edilmektedir. ABD’ de farklı eyaletlerde farklı kullanım oranları olmakla birlikte genelde ağır trafiğe maruz kalan yollarda beton yol tercih edilmektedir. Örneğin, Los Angeles gibi bazı büyük şehirlerin çevre yollarında beton kaplama oranı %90’a yaklaşmaktadır. Güney Afrika Cumhuriyeti’nde yolların bir bölümü beton kaplamadır. Özellikle kırsal kesimlerdeki beton yolların yapımında yöre sakinleri de çalışıp beton işçisi olarak deneyim kazanmaktadır. Asya’da Japonya ve Çin’ de beton yollar yapılmaktadır. Halen Hindistan’da 1300 km uzunluğunda beton karayolu bulunmakta olup birçok kesimde yenilenecek yollar beton kaplama olarak planlanmıştır. Son yıllarda Azerbaycan’ da ihale edilecek asfalt yol projelerinin büyük bölümü beton yola çevrilmiştir.

VİDEOLAR

VİDEOLAR